Polikistik Over sendromunun sebepleri
Polikistik over sendromu, bir nevi yumurtlama bozukluğu olmakla birlikte, yumurta bozukluğuna dair, halen günümüzde net bir sebep bulunamamıştır. Ancak bu hastalığın oluşması adına ortaya sürülmüş olan sayısız iddia arasında bir tanesi göze batmaktadır ve tıp çehreleri de bu sebepte görüş birliğine varmışlardır. Bu sebep, kadında denge halinde bulunan erkeklik ve kadınlık hormonlarının dengesini yitirmesi şeklinde tabir edilmektedir. Bu hormonlar östrojen (kadınlık hormonu), androjen (erkeklik hormonu) şeklindedir. Bu hormonlardan androjen hormonunun fazla salgılanması sonucunda, yumurtanın olgunlaşması gerektiği yerde, olgunlaşmanın durması ve kiste çevirmesi şeklinde hastalığın oluştuğu kabul edilmektedir.
Yukarıdaki bilgiler ışığında kistin oluşması adet kanamalarını durdurmaktadır. Bu durumda her adet döneminde yeni kistler meydana gelecek ve sendrom gerçekleşecektir.
Peki, bu erkeklik hormonu olan androjen miktarı neden artar? Yani hastalığa sebebiyet veren hormonal bozukluklar neden meydana gelir? Sorusunu sorduğunuzu duyar gibiyim. Bunu da şu şekilde açıklamak mümkün; hormonların yapısı incelendiğinde genel olarak bozukluklarının bir hastalığa bağlı olarak gerçekleştiği gözlenmektedir. Örneğin şeker hastalığı, böbrek üstü bezlerinin uyarılmasına sebebiyet vermektedir ki bu durumda androjen hormonunun fazla salgılanması görülebilir. Ya da aşırı stres ve depresyon bu tür bozukluklara yol açabilmektedir. Ailesinde hormonal bozukluklar olan kadınlarda da bu tür sıkıntılar görülmektedir. Ayrıca beyin içerisinde yumurtlama sinyalini almakla görevli olan hipotalamusun GnRH adı verilen bir hormon salgısı ile emri alamaması da, androjen seviyesini arttırabilmekte ve hastalık gelişebilmektedir.
Hastalık adına net bir tanı koyulamamış olması, sendromun da neden kaynaklandığı adına bir şeyler söylemeyi pek mümkün kılamamaktadır. Hastalığın genel kanısı androjen hormonu salgısının fazla olması olarak gösterildiği için yukarıda saydığımız sebepler ortaya sürülebilmekte olup, bazen hiçbiri gözlenmese dahi sendrom yaşanabilmektedir. Bu sendromun en yıkıcı yanı hiç şüphesiz kadında gebeliği engellemesidir. Ancak kistlerin oluşması engellenebilmekte ve tedavisi mümkün olabilmektedir. Gelişen çağ ile birlikte tıp alanında da gelişen tedavi yöntemleri bu hastalık sebebiyle hamile kalamamayı tarihe karıştıracak nitelikte. Ancak unutmamak gereken bir nokta var ki oluşan kistlerin sayısı ne kadar az ise yani hastalık ne derece baş safhalarda ise, hastalığın tedavisi de o derece kolay gerçekleşebilmektedir. Bu nedenle adet görememe gibi bir durumda derhal doktora başvurulmalı ve tedavi yöntemleri denenmelidir.
Polikistik Over sendromunun gelişim süreci
Polikistik over sendromunu anlayabilmek açısından, mekanizmanın nasıl işlediğini bilmek gerekir. Polikistik over sendromu; androjen adı verilen erkeklik hormonu ile LH hormonu arasında gerçekleşen kısır bir döngü şeklinde gerçekleşmektedir. Bu mekanizmayı şu şekilde açıklamak mümkündür;
İlk olarak kadınların genetik yapısından kısaca bahsedelim. Her kız çocuğu yaklaşık 500 bin yumurta hücresi ile dünyaya gelir. Bu hücreler ergenlik dönemine dek aktif değildir. Ergenlik çağında aktifleşen bu hücreler, salgılanan hormonların düzenli işleyişi sonucunda yumurta oluşum sürecine girerler ve bu süreç menopoza dek devam eder. Düzenli olarak yumurta olgunlaşır, daha sonra döllenirse bebek, döllenmezse, rahim iç duvarının dökülmesi şeklinde adet kanamaları gerçekleşir. Bu dönemde yumurta oluşumu ile birlikte östrojen adı verilen bir hormon salgılanır. Östrojen hormonlar, androjen hormonlar ile denge halindedir. Östrojen hormonunun artışı LH adı verilen hormonun da artmasına sebep olur. Lh hormonunun artması da oluşan yumurta foliküllerinin çatlamasına ve rahim iç çeperinin dökülmesine yardımcı olur. Bu normal düzendir ve sağlıklı olan her kadında sistem bu şekilde ilerlemektedir.
Polikistik over sendromunun meydana gelmesinde ise, androjenik hormonlar rol oynarlar. Hormonal bozukluklardan dolayı kaynaklanabilen androjen hormonların salgılanmasındaki artış, yukarıda bahsettiğimiz düzeni bozar. Androjen seviyesinin yükselmesi, LH hormonunun da bol miktarda salgılanmasına yol açar. LH hormonunun artışı da androjen hormonunu kamçılar ve androjen seviyesi de yükselir. Bu durum adeta kısır bir döngüdür. Diğer taraftan androjen hormonu erkeklik hormonu olduğu için, bolca salgılanıyor olması, kadınlarda tüylenmelere, adet düzensizliğine ve gebe kalamama gibi sorunlara yol açar. Belirli bir süre sonra kişi tedavi olmayacak olursa, androjen hormonlarının etkisiyle adet görememeye başlar ki bu durum kist oluşumuna neden olacaktır. Bu kistler zamanla çoğalır ve Polikistik over sendromu adı verilen hastalığı meydana getirir.
- Adet dışı kanamalar - adet bozuklukları ve adet sorunları
- Kısırlık nedenleri: Kısırlık nasıl olur, çeşitleri nelerdir?
- Doğum kontrol yöntemleri: Gebelik nasıl önlenir?
- Vajinal kuruluÄŸun nedenleri ve tedavisi
- Mutlu evlilik hayatının püf noktaları: Evlilikte yaşanan sorunlar ve çözümleri
